مروری برتحول راهکارهای کالبدی از معماری بومی تا فناوری‌های نوین در بهینه‌سازی عملکرد انرژی در اقلیم گرم و خشک

محمد دهقانی¹ مهسا معمری قروتخوار²

چکیده :
معماری در اقلیم گرم و خشک همواره با چالش‌های جدی نظیر تابش شدید آفتاب، دمای بالای هوا و نوسانات شدید دمای شبانه‌روزی مواجه بوده است. این شرایط سخت اقلیمی، تأمین آسایش حرارتی ساکنان را با مشکل مواجه کرده و منجر به افزایش چشمگیر مصرف انرژی‌های فسیلی برای سرمایش و گرمایش در ساختمان‌ها می‌شود. در این میان، طراحی پوسته خارجی و اتخاذ راهکارهای کالبدی مناسب، نقشی حیاتی در کنترل انتقال و بهینه‌سازی عملکرد انرژی ایفا می‌کند. براین‌اساس، پرسش اصلی پژوهش حاضر این است که سیر تحول راهکارهای کالبدی از گذشته تا امروز چگونه بوده و این راهکارها چه نقشی در کاهش مصرف انرژی داشته‌اند؟ پژوهش حاضر باهدف بررسی سیر تحول راهکارهای کالبدی از الگوهای بومی تا فناوری‌های نوین در معماری گرم و خشک تدوین شده است. این پژوهش با روش مروری - تحلیلی و با استناد به پیشینه و منابع معتبر (مقالات علمی) انجام شده است. در این راستا، ابتدا الگوهای بومی نظیر مصالح با ظرفیت حرارتی بالا (خشت و گل)، سقف‌های گنبدی، حیاط مرکزی و بادگیرها به‌عنوان سازوکارهای غیرفعال مورد تحلیل قرار گرفته‌اند. سپس فناوری‌های نوین معاصر نظیر پوسته‌های لووردار (باقابلیت تنظیم زاویه تیغه‌ها و کنترل تابش) و پوسته‌های دوپوسته (به‌عنوان عایق‌های حرارتی پویا) بررسی می‌شوند. نتایج و جمع‌بندی مباحث نشان می‌دهد که فناوری‌های نوین، در واقع تلاشی تکاملی برای بازگرداندن همان کارکرد اقلیمی الگوهای بومی با زبان و مصالح امروزی هستند و سیر تحول راهکارهای کالبدی در این اقلیم، نه یک گسست تاریخی، بلکه فرآیندی پیوسته در راستای پاسخ‌گویی هوشمندانه‌تر به محدودیت‌های محیطی است. در پایان، پیشنهاد می‌شود پژوهش‌های آتی در حوزه معماری پایدار، بر روی شبیه‌سازی دقیق‌تر رفتار حرارتی، ترکیب پوسته‌های تطبیق‌پذیر هوشمند با اصول طراحی بومی، و ارزیابی چرخه عمر مصالح در این اقلیم متمرکز شوند تا گامی مؤثرتر در جهت کاهش مصرف انرژی و ارتقای آسایش حرارتی برداشته شود.

کلمات کلیدی : اقلیم گرم و خشک بومی کالبد انرژی فناوری‌های نوین

---

زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی معماری
محل انتشار : چهارمین کنفرانس بین المللی پیشرفت های اخیر در مهندسی، نوآوری و تکنولوژی - بلژیک
آدرس وب سایت کنفرانس : eitconf.com
کد IOI مقاله : ABEB-ACABDB
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/ABEB-ACABDB
نمایش چکیده انگلیسی : https://isnac.ir/SA/ABEB-ACABDB

سایر مقالات ارائه دهنده

1. فناوری‌های نوین نورپردازی و ارتقای حس تعلق شهروندان
2. مروری بر توسعه شهری پایدار
3. مروری بر نقش طراحی کالبدی مجتمع های مسکونی بر احساس امنیت اجتماعی ساکنان با تأکید بر نظریه های CPTED و فضای قابل دفاع
4. حس تعلق دانشجویان معماری به رشته و دانشکده معماری
5. ارزیابی سرمایه اجتماعی، تعاملات همسایگی و امنیت اجتماعی در مجتمع‌های مسکونی (با تأکید بر مطالعات 2015–2025)
6. بررسی مؤلفه‌های معماری مینیمال در طراحی شهرک‌های مسکونی متناسب با اقلیم گرم و خشک
7. مروری بر اصول و مولفه های معماری دیکانستراکشن در معماری معاصر ایران و غرب
8. تحلیل بعد کالبدی حس تعلق به مکان در خانه های سنتی و مجتمع های مسکونی امروزی
9. مروری برتحول راهکارهای کالبدی از معماری بومی تا فناوری‌های نوین در بهینه‌سازی عملکرد انرژی در اقلیم گرم و خشک
10. مروری بر اصول معماری ارگانیک در طراحی مسکن های بومی متناسب با اقلیم گرم و خشک

سایر مقالات محل انتشار

1. سنجش رفتار میرایی رس‌های نمکی تحت تحرکات دینامیکی: مطالعه موردی جزیره هرمز
2. کاربرد فناوری بالک چیکن در ردیابی و شفاف سازی زنجیره غذایی برای افزایش ایمنی واعتماد مصرف کننده با استفاده از الگوریتم کندوی عسل
3. زیبایی شناسی و خلاقیت در استدلال ریاضی: تحلیلی بر اثبات و اندیشه غیررسمی در تحقیقات دکتری
4. The Role of the Root System in Flowering
5. Effect of Nutrition on the Root System in Strawberry Plants
6. تدوین الگوهای طراحی معماری برای ارتقای هویت اجتماعی زنان در مراکز فرهنگی شهری؛ مطالعه موردی: چند فرهنگسرای منتخب شهر تهران
7. Application of Machine Learning in Analyzing Managerial and Environmental Factors Influencing the Development of Emerging Sports (Case Study: Fusion Fitness)
8. ارتقاء ایمنی در صنعت ساخت با تکیه‌بر فناوری‌های نوین: ابزارها، دستاوردها و چالش‌های استقرار
9. رویکرد یکپارچه فناوری‌های هوشمند و مدیریت کنترل پروژه برای کاهش ریسک در سیستم‌های تحت فشار سنگین صنایع استراتژیک
10. Finite Element Assessment and Experimental Validation of an Aluminum L-Bracket Under Static, Thermal, and Harmonic Loading
11. Nano-Delivered CRISPR/Cas9 for Cancer Therapy: Targeting Tumorigenic Genes through Epigenetic Modulation and Pathway Disruption
12. Gold Nanoparticle‑Assisted Hyperthermia for Cancer Treatment: Current Methods, Challenges, and Future Directions
13. طراحی سامانه تصمیم‌یار هوشمند برای تخمین سطح تهدید در مناطق درگیر با استفاده از الگوریتم‌های یادگیری ماشین
14. چارچوب‌های سیاست‌گذاری و چالش‌های پیاده‌سازی هوش مصنوعی در صنعت سلامت: رویکرد مروری بر جنبه‌های جهانی و ملی
15. Exploring Machine Learning Algorithms for Damage Detection in Vibration- and Vision-Based Structural Health Monitoring