تشویق و تنبیه و آثار تربیتی آن از منظر نهج البلاغه

علیرضا سلیمانی1

چکیده :
انسان موجودی است که روح خدا در او دمیده شده و استعدادهای رسیدن به کمال در درون او گذاشته شده است. این استعدادها در اثر تعلیم و تربیت صحیح شکوفا می‌شود. در این میان یکی از اصول مهم تعلیم و تربیت، اصل تشویق و تنبیه است. نهج‌البلاغه، این گنجینه‌ی غنی معارف اسلام نیز، به کارگیری شیوه‌ی تشویق و تنبیه را به عنوان سیره‌ی امام علی (علیه‌السلام)، در تربیت و هدایت مردم نشان میدهد. با بکارگیری صحیح این دو روش می‌توان مسیر تربیت فرد را هموار کرد. برخی از اصول مهم تشویق و تنبیه عبارتند از: تعلّق تشویق و تنبیه به رفتار، نه به شخصیت فرد، رفتار متناسب با شخص، ذکر علت و بیان استحقاق شخص، التزام به موضوع تشویق و تنبیه، رعایت عدالت و انصاف، تناسب تشویق و تنبیه با رفتار و... . پژوهش حاضر تلاش دارد پس از ارائه تعریفاتی از مفاهیم تربیت، تنبیه و تشویق، اهمیت، آداب و انواع تشویق و تنبیه را از منظر نهج البلاغه بررسی نماید. پیرامون پیشینه پژوهش باید گفت که پژوهشگران دیگری برخی ابعاد موضوع مورد بحث را از منظرهایی مختلف بررسی نموده اند و به غیر از یک مورد که در پژوهش خود با عنوان «جایگاه تشویق و تنبیه در مدیریت علوی با تاکید بر نهج البلاغه» به بررسی اختصاصی تشویق و تنبیه از منظر نهج البلاغه پرداخته است، سایر مطالعات دید کلی¬تری به موضوع تربیت داشته و گریز اندکی به مبحث تشویق و تنبیه زده اند. روش پژوهش از نوع تحلیل اسنادی بوده و طی آن مجموع منابع و اسناد مربوطه بررسی شدند.

کلمات کلیدی : تربیت تشویق تنبیه نهج البلاغه


زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : فلسفه تربیتی و مدرسه آینده
محل انتشار : دومین همایش ملی مدرسه آینده
آدرس وب سایت کنفرانس : fschuma2.ir
کد IOI مقاله : XDEC-FBHDG
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/XDEC-FBHDG

سایر مقالات محل انتشار
  1. تحلیل سطح خوانایی کتاب جامعه شناسی رشته انسانی پایه دهم به روش های گانینگ فوگ، فلش و پاور
  2. تفاوت های توانایی ها و نیازهای زبانی دانشجویان رشته های مختلف مهندسی در ایران: یک تحلیل بین رشته ای
  3. بررسی نیازها و توانایی های زبانی دانشجویان مقطع کارشناسی رشته های علوم انسانی و طبیعی
  4. ملاحظات جرم شناختی در واکنش حقوقی به کژروی های جنسی دانش آموزانِ نوجوان
  5. واکاوی صلاحیت های حرفه ای آموزگاران دوره ابتدایی
  6. کنترل هیجان و ارتقاء کیفیت زندگی كاركنان اداره كل آموزش و پرورش استان اردبيل از طريق راهبردهای مقابله با استرس
  7. شناسایی و اولویت بندی آسیب های تنوع فرهنگی در مدیریت منابع انسانی (مورد مطالعه: شعب بانک ملت شهر اردبیل)
  8. فراتحلیل رابطه بین سبک های تفکر با پیشرفت تحصیلی
  9. پیش بینی خودکنترلی براساس خودنظم جویی هیجانی در دانش آموزان دختر
  10. شناسایی موانع و محدودیت های اقدام پژوهی از دید معلمان پژوهنده شهرستان سرعین
  11. آسیب شناسی نظام ارزشیابی توصیفی در رسیدن به اهداف آموزشی با تاکید بر سند تحول بنیادین
  12. بررسی ویژگی های معلمان اثربخش در مدرسه آینده
  13. تحلیل محتوای کیفی توصیفی کتاب های زبان انگلیسی دوره متوسطه دوم بر اساس تاثیر بر روند آمادگی برای آموزش سیار
  14. اولویت بندی پارامترهای تاثیرگذار بر ادراک فضایی معلمان نمونه موردی معلمان مدارس استثنایی شهرستان رشت
  15. بررسی شاخص مدرسه مطلوب و عوامل تاثیرگذار بر آن از دیدگاه معلمان مدارس استثنایی شهرستان رشت