پیام رسان بله
جستجو
بازنمایی اسب در هنر ساسانی و ایلخانی: تحلیل تطبیقی یک کاسه سفالی از موزه تخصصی ایلخانی مراغه با تأکید بر تداوم و بازآفرینی نقوش پیش از اسلام
یعقوب طالبی1
چکیده :
اسب در هنر ایران از دیرباز یکی از عناصر مهم در بازنمایی مفاهیمی چون قدرت، منزلت، شکار، جنگ و حرکت بوده است. بازنمایی این حیوان در دوره‌های مختلف تاریخی، ضمن حفظ برخی مؤلفه‌های بنیادین، دستخوش دگرگونی‌های فرمی، ترکیبی و معنایی شده است. در هنر ساسانی، اسب و سوار در آثاری چون نقش‌برجسته‌ها، ظروف فلزی، سکه‌ها و دیگر آثار کاربردی و تزئینی، جایگاهی برجسته در بازنمایی قدرت شاهانه، شکار و پیکار داشته‌اند. در دوره ایلخانی نیز اسب از مضامین مهم هنرهای تصویری به شمار می‌رود و بازنمایی آن در تعامل میان سنت‌های تصویری ایرانی و عناصر مغولی و شرق آسیایی، صورت‌های تازه‌ای یافته است.
پژوهش حاضر با هدف بررسی چگونگی تداوم و بازآفرینی سنت‌های تصویری مرتبط با اسب در دوره ایلخانی، به مطالعه تطبیقی نقش اسب و سوار در یک کاسه سفالی از مجموعه موزه تخصصی ایلخانی مراغه با نمونه‌هایی از هنر ساسانی می‌پردازد. روش پژوهش توصیفی ـ تحلیلی و تطبیقی است و داده‌ها با استفاده از مطالعات کتابخانه‌ای و بررسی منابع مکتوب و تصویری گردآوری شده‌اند. در این مطالعه، ویژگی‌های صوری اسب، نحوه نمایش حرکت، نسبت اسب و سوار، ویژگی‌های سواران، سازمان ترکیب‌بندی، زمینه روایی و رسانه هنری مورد بررسی قرار گرفته است.
یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که بازنمایی اسب در کاسه مورد مطالعه، ضمن برخورداری از ویژگی‌های بصری متناسب با فضای هنری دوره ایلخانی، در برخی مؤلفه‌های موضوعی، صوری و حرکتی با سنت دیرپای بازنمایی اسب در هنر ایران پیش از اسلام قابل مقایسه است. مهم‌ترین این مؤلفه‌ها، حضور هم‌زمان اسب و سوار، پیوند ساختاری میان انسان و حیوان و تأکید بر کیفیت حرکتی اسب است. در مقابل، هویت سواران، سازمان متقارن ترکیب‌بندی، زمینه روایی و رسانه هنری با نمونه‌های ساسانی تفاوت دارد. بر این اساس، نقش اسب و سوار در کاسه مراغه را نمی‌توان صرفاً تکرار یک الگوی پیشین یا حاصل اقتباس مستقیم از نمونه‌ای مشخص دانست؛ بلکه می‌توان آن را نمونه‌ای از تداوم همراه با دگرگونی و بازآفرینی یک سنت تصویری در بستر فرهنگی دوره ایلخانی تلقی کرد.
کلمات کلیدی : اسب سوار هنر ساسانی هنر ایلخانی سفال ایلخانی موزه تخصصی ایلخانی مراغه تداوم نقشمایه بازآفرینی نقشمایه
زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : پژوهش و مطالعات هنر، فلسفه و تاریخ هنر
محل انتشار : کنفرانس ملی فناوری های معماری و هنر، شهر هوشمند، صنایع نرم وخلاق و فرهنگ فناوری
آدرس وب سایت کنفرانس : icact.ir
کد IOI مقاله : AAHF-ABKHHB
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/AAHF-ABKHHB
سایر مقالات ارائه دهنده
- زنده‌نمایی نقوش حیوانی در سفال ایلخانی: تحلیلی بر پویایی دورانی، تداوم حیات و بازتاب فرهنگ تصویری مغولی
- چهره‌پردازی در سفال ایلخانی: تحلیلی تاریخی بر بستر تداوم و تحول تصویری در ایران قرن هفتم و هشتم هجری
- بازنمایی اسب در هنر ساسانی و ایلخانی: تحلیل تطبیقی یک کاسه سفالی از موزه تخصصی ایلخانی مراغه با تأکید بر تداوم و بازآفرینی نقوش پیش از اسلام
- از وحی تا فضا: تجلی مفاهیم قرآنی در معماری و تزیینات معماری اسلامی
- تداوم و بازآفرینی اسفنکس در هنر ایران: تحلیل تطبیقی یک کاسه سفالین ایلخانی از موزه تخصصی ایلخانی مراغه
سایر مقالات محل انتشار
- آشنایی با جزئیات سیستم خورشیدی غیر فعال ، حوضچه روی بام در استان خراسان شمالی
- مروری بر چارچوب پژوهش در مطالعات ساختار فضایی بافت شهری
- هستی‌شناسی رخداد و پروژه شهری: تلفیق دلوز، شاتُلِه، وایتهد و اِستِنگِرز برای خلق فضاهای معناساز
- حمل و نقل عمومی و توسعه پایدار شهری
- ارزیابی روند خودترمیمی در بتن خودتراکم و مقایسه آن با بتن معمولی
- بررسی تأثیر طراحی بهینه وال‌پست و وادار بر دوام، ایمنی و هماهنگی سازه‌ای-معماری در دیوارهای داخلی و خارجی ساختمان ها
- واکاوی متغیرهای مؤثر بر مصرف انرژی در تبدیل حیاط مرکزی خانه‌های تاریخی به آتریوم
- الگوهای مداخله در بافت فرسوده(مطالعه موردی: محله قطارچیان شهر سنندج)
- تأثیر معماری بیزانس بر معماری اسلامی: بازخوانی ریشه ها، اقتباس ها و بازآفرینی ها
- طراحی فضاهای شهری تطبیق پذیر با رفتارهای متغیر شهروندان در عصر دیجیتال
- زیبایی‌شناسی مقدس در فضاهای متحرک شهری: تحلیل نقش هنر و معماری در تجربه معنوی و روانی مسافران ایستگاه مترو حضرت مریم
- A Psychosocial and Financial Analysis of Citizens’ Responses to Deconstructivist Architecture in Iran’s Traditional Urban Contexts: Investigating Risk Perception, Place Attachment, and Investment Behavior
- تحلیل بصری پوسترهای جشنواره فیلم فجر در دوره‌های دهم تا سیزدهم
- تحلیل بصری پوسترهای جشنواره فیلم فجر در دوره‌های چهاردهم تا هفدهم
- تحلیل هندسی محراب‌های مساجد قدیمی تبریز: پیوند فرم و هندسه