پیام رسان بله
جستجو
ظرفیت‌های روش‌شناختی نظریه داده‌بنیاد در مطالعه فرایند مشارکت در بافت‌های فرسوده شهری؛ با تأکید بر رویکرد اشتراوس و کوربین
ساسان مختاری1 سعید کاردار2 حسین ذبیحی3
چکیده :
مشارکت شهروندان در بازآفرینی بافت‌های فرسوده، پدیده‌ای وابسته به زمینه و روابط میان کنشگران است که شناخت آن صرفاً با اندازه‌گیری میزان حضور یا رضایت شهروندان تکمیل نمی‌شود. پرسش از «چگونگی تحقق مشارکت» نیازمند روشی است که علاوه بر شناسایی مفاهیم، امکان صورت‌بندی روابط میان شرایط، کنش‌ها و پیامدها را فراهم آورد. این مقاله با هدف تحلیل تناسب روش نظریه داده‌بنیاد، به‌ویژه رویکرد نظام‌مند اشتراوس و کوربین، با مطالعه فرایند مشارکت تدوین شده است. روش مقاله، بازخوانی تحلیلی مبانی روش‌شناختی و تجربه اجرای این رویکرد در یک پژوهش کیفی درباره محله نظام‌آباد تهران است. در پژوهش مبنا، ۵۷ مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با چهار گروه شامل ۲۱ متخصص و کارشناس، ۲۵ ساکن و مالک، ۶ مدیر اجرایی و ۵ کنشگر اجتماعی ـ مدنی انجام شد و تحلیل دستی داده‌ها با مراحل کدگذاری باز، محوری و انتخابی صورت گرفت. در جریان پژوهش ۱۵۵ کد اولیه گزارش شد. برای پرهیز از بازگویی یافته‌های موضوعی، مقاله حاضر بر سه ظرفیت روش‌شناختی متمرکز است: امکان شکل‌گیری مفاهیم از مقایسه روایت‌های مختلف؛ توان پیوند دادن مقوله‌ها و بررسی روابط میان آن‌ها؛ و قابلیت حرکت از توصیف عوامل منفرد به سوی توضیحی فرایندمحور. مقایسه آثار گلیزر و اشتراوس، اشتراوس و کوربین و چارمز نشان می‌دهد که هیچ‌یک جایگزین مطلق دیگری نیستند و انتخاب آن‌ها باید با پرسش تحقیق سازگار باشد. مزیت رویکرد نظام‌مند در این مطالعه، وجود ابزار تحلیلی برای بررسی پیوند میان شرایط، کنش‌ها و پیامدهاست، مشروط بر آنکه مدل پارادایمی بر داده‌ها تحمیل نشود. این بررسی نشان می‌دهد اهمیت نظریه داده‌بنیاد در مطالعه مشارکت، نه در تعداد کدهای استخراج‌شده، بلکه در شفافیت مسیر استنتاج و انسجام تبیین نهایی است. بر همین اساس، پیشنهاد می‌شود پژوهشگران ضمن مستند سازی تصمیم‌های کدگذاری و اعتباربخشی، مدل‌های حاصل را در مطالعات بعدی و محیط‌های متفاوت ارزیابی کنند.
کلمات کلیدی : نظریه داده‌بنیاد اشتراوس و کوربین مشارکت شهروندان فرایند مشارکت بافت‌های فرسوده
زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : برنامه ریزی ، مدیریت و طراحی شهری
محل انتشار : هشتمین کنفرانس بین المللی و نهمین کنفرانس ملی عمران، معماری، هنر و طراحی شهری
آدرس وب سایت کنفرانس : 9iccacs.ir
کد IOI مقاله : ACFE-ACABZF
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/ACFE-ACABZF
سایر مقالات محل انتشار
- ارزیابی مولفه های پایداری اجتماعی در مجتمع های اداری -تجاری تبریز (نمونه موردی: مجتمع اداری- تجاری برج بلور)
- بررسی نظریه فرم تابع عملکرد در آثار معماران مدرن ونقد آن در رویکرد های نوگرا (نمونه موردی آثار معماری والترگروپیوس و میس وندروهه)
- از سیاست‌گذاری تا اجرا در مدیریت راهبردی گردشگری ایران: تحلیل تطبیقی هماهنگی نهادی و مشارکت ذی‌نفعان
- به کارگیری هوش مصنوعی در مدیریت ایمنی به منظور کاهش خطرات تجهیز کارگاه ساختمان
- ارزیابی الگوی توسعه شهر اصفهان بر اساس ابعاد زیست‌پذیری شهری
- بازخوانی نقش فناوری متاورس در معماری منظر و ارتقای نشاط اجتماعی فضاهای عمومی شهر کرمانشاه
- تحول سبک‌شناسی معماری معاصر در عصر فناوری‌های دیجیتال: بررسی نقش طراحی و ساخت دیجیتال در شکل‌گیری معماری آینده، BIM و پارامتریک
- بررسی نقش BIM در تحقق هوشمندی ساختمان با تأکید بر معماری اطلاعات (مطالعه موردی ساختمان The Edge)
- پارادوکس ساخت افزایشی: بازخوانی سبک صناعت در عصر چاپ سه بعدی بتن
- طراحی داخلی چرخه‌ای در بازسازی مسکن آپارتمانی: چارچوبی برای حفظ، جداسازی و سازگاری اجزای داخلی
- از تزئین بصری تا بازآفرینی شهری: تحلیل عملکرد اجتماعی و هویت‌محور مجسمه‌ها و المان‌های میادین شهر اسفراین
- ظرفیت‌های روش‌شناختی نظریه داده‌بنیاد در مطالعه فرایند مشارکت در بافت‌های فرسوده شهری؛ با تأکید بر رویکرد اشتراوس و کوربین
- تبیین ظرفیت‌ها و چالش‌های مشارکت شهروندان در بازآفرینی بافت‌های فرسوده با تأکید بر پایداری اجتماعی؛ مطالعه موردی محله نظام‌آباد تهران
- کاربرد فناوری دیجیتال توین (Digital Twin) در مدیریت، ارزیابی و پایش سلامت زیرساخت‌های شهری
- تبیین الگوی بهره‌گیری از میراث فرهنگی ناملموس در توسعه دیپلماسی فرهنگی و برند شهری؛ مطالعه موردی شهر شهرکرد