پیام رسان بله
جستجو
تحلیل دیالکتیک انسان و محیط و نقش حس مکان در خودشناسی عاطفی و هویت سکونتی ساکنان مسکن معاصر مطالعه موردی: شهر جدید امیرکبیر
رضوان حسن‌بیک1 سعید صالحی مرزیجرانی2 محمود تیموری3
چکیده :
مقدمه: محیط زندگی، به‌عنوان یکی از عوامل مؤثر بر سلامت روان، بر پایه شاخص‌های کمّی و بصری برنامه‌ریزی شده و توجه کافی به ابعاد حسی، ادراکی تعامل ساکنان با محیط صورت نگرفته است. شواهد پژوهشی نشان می‌دهد ویژگی‌های محیط ساخته‌شده و کیفیت فضاهای زندگی با سلامت روان ارتباط دارند [1,2]. ادراک محیطی فرایندی چندحسی است و تعامل حواس مختلف بر تجربه شناختی اثر می‌گذارد [3]. کیفیت تجربه مکان و پیوند عاطفی با محیط نیز در شکل‌گیری تجربه مثبت از مکان نقش دارد [4]. پژوهش حاضر با هدف تحلیل تأثیر ادراک چندحسی محیط زندگی بر خودتنظیمی هیجانی و سلامت روان ساکنان مجتمع‌های مسکونی شهر جدید امیرکبیر انجام شده است.
روش‌ها: این مطالعه با رویکرد آمیخته اکتشافی متوالی انجام گرفت. در بخش کیفی، ۱۸ مصاحبه نیمه‌ساختاریافته انجام و با رویکرد پدیدارشناسی هرمنوتیک تحلیل شد که به استخراج ۲۵ کد محوری اصلی انجامید. در بخش کمّی، پرسشنامه‌ای ۳۵ گویه‌ای میان ۴۰۰ نفر از ساکنان توزیع گردید و داده‌ها با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری (SEM) تحلیل شد.
یافته‌ها: نتایج مدل‌سازی نشان داد ادراک چندحسی و تعامل دیالکتیکی با محیط، تأثیری مستقیم، مثبت و معنادار بر خودتنظیمی ساکنان دارد (ضریب مسیر=۰.۶۸، P<0.001) و ۴۶ درصد از واریانس آن را تبیین می‌کند. متغیرهای «حس مکان و قلمرو» و «تعامل درون و بیرون» بیشترین تأثیر را نشان دادند.
نتیجه‌گیری: محیط زندگی غنی از محرک‌های حسی می‌تواند عاملی محافظتی برای تنظیم هیجانی و ارتقای سلامت روان باشد. توجه به کیفیت ادراک چندحسی محیط زندگی، شامل ابعاد دیداری، شنیداری، بویایی و لامسه، در برنامه‌ریزی محیط‌های مسکونی ضروری است.
کلمات کلیدی : ادراک چندحسی خودتنظیمی هیجانی سلامت روان مدل‌سازی معادلات ساختاری شهر جدید امیرکبیر
زبان مقاله : فارسی
محور مقاله : مهندسی معماری و توسعه پایدار
محل انتشار : دوازدهمین کنگره سالانه بین المللی عمران، معماری، هنر و توسعه شهری
آدرس وب سایت کنفرانس : 12icsau.ir
کد IOI مقاله : ABFG-ACZEKG
لینک مستقیم مقاله : https://isnac.ir/ABFG-ACZEKG
سایر مقالات محل انتشار
- مدیریت ریسک و بحران و راه کار های ایجاد مدیریت جامع بحران
- بررسی فرشهای مینیاتور های کتاب خمسه نظامی
- تلفیق هنرهای صناعی، تجسمی و کاربردی سنتی و مدرن: هویت بصری و معمارانه در بستر پژوهش و مطالعات آکادمیک
- نستعلیق به‌مثابه دارایی فرهنگی تحلیل اقتصاد هنر، سرمایۀ نمادین و پویایی بازارِ آثار خوشنویسی
- از نستعلیق تا آبستره: شاعرانگی رنگ، فرم و فضا در نقاشیخط معاصر ایران با اکریلیک
- نقش فرهنگ در شکل دهی به فضاهای تقاطعی شهری:بررسی میدان ها به عنوان کانون های اجتماعی و فرهنگی(نمونه موردی میدان اسبی عظیمیه کرج)
- ارزیابی ایمنی و کیفیت مسیرهای دوچرخه شهری و ارئه راهکارهای بهیوداستفاده شهروندان ؛مطالعه موردی شهر کرج
- تأثیر عکاسی معماری بر ادراک و بازنمایی هویت فرهنگی بناهای تاریخی (مطالعه موردی: بازار تاریخی تبریز، ارگ علیشاه و مسجد کبود)
- خوانش معماری از طریق عکاسی: بررسی تأثیر نور، قاب‌بندی و پرسپکتیو بر ادراک فضا در نمونه‌هایی از معماری تاریخی و معاصر ایران
- تحلیل مؤلفه‌های شکل‌دهنده مکان در مسجد جامع ابرکوه با تأکید بر نظریه پدیدارشناسی مکان نوربرگ‌شولتز
- طراحی و ارزیابی یک چارچوب تعاملی مبتنی بر هوش مصنوعی مولد برای تولید، ارزیابی و بهبود تدریجی فرم ساختمان‌های بلندمرتبه
- تحلیل تطبیقی عملکرد ابزارهای هوش مصنوعی مولد در فرآیند تولید، ارزیابی و بهینه‌سازی فرم ساختمان‌های بلندمرتبه
- تدوین الگوی طراحی کالبدی فضاهای پیاده‌مدار مبتنی بر بازتولید آیین‌های گذری و خاطره جمعی(نمونه موردی:پیاده‌راه فرهنگی رشت)
- واکاوی مورفولوژیک هویت بصری هنر اسلامی در گذار از هندسه سنتی به انتزاع معاصر
- تحلیل دیالکتیک انسان و محیط و نقش حس مکان در خودشناسی عاطفی و هویت سکونتی ساکنان مسکن معاصر مطالعه موردی: شهر جدید امیرکبیر